فعالیت های هواشناسی در استان قزوین از سال ۱۳۳۴ آغاز و طی سالهای گذشته بالاخص بعد از انقلاب و نیز بعد از استان شدن توسعه چشمگیری داشته است درشهریور ماه سال ۱۳۸۶ مرکز تحقیقات هواشناسی کاربردی استان افتتاح و با وجود این مؤسسه دامنه فعالیت هواشناسی در سطح استان وسیع تر گشته و براساس رسالت و ماهیت وجودیش شبانه روزی تلاش می نماید تا در طیف گسترده تری اهداف بسیار ارزشمندی را از جمله حفاظت از جان و مال مردم در مقابل بلایای طبیعی- حفاظت از محیط زیست – کمک به بهبودی شرایط اقتصادی و اجتماعی همه بخشهای جامعه در زمینه هایی مانند امنیت غذایی منابع آب، ترابری جاده ای رمینی – هوایی دنبال نماید.

نیل به اهداف فوق مطالعه ای دقیق، برنامه ای مستقل و راه و روشی روشن و متقن می طلبد که هواشناسی استان بتواند هم در راستای سیاستها و برنامه های توسعه ای کشور گام بردارد و هم در طی طریق ارتقاء همراه و همسو و هماهنگ با سازمان مرکزی هواشناسی بوده باشد، و لذا در تهیه طرح راهبردی هواشناسی استان اسناد زیر مورد مطالعه قرار گرفت.

۱- سند چشم انداز جمهوری اسلامی ایران در افق ۱۴۰۴

۲- پیش نویس اولین طرح راهبردی سازمان هواشناسی کشور

پیش نویس تهیه شده توسعه سازمان مرکزی بسیار دقیق و کامل ، سیاستهای کلی و برنامه ها و  جهت گیریها و فعالیت های سازمان هواشناسی را در ابعاد مختلف مورد بحث قرار داده است و امید می رود در تعالی بخشیدن به سازمان هواشناسی نقش بسزایی را ایفا کند.

با الگو گیری از پیش نویس فوق اولین طرح راهبردی اداره کل هواشناسی استان نیز تدوین گردید البته امکان دارد تعدادی از تعاریف کلی در پیش نویس طرح راهبردی هواشناسی استان با تعاریف پیش نویس سازمان مرکزی یکی باشند ، کاملاً روشن و واضح است که در اجرا و عمل با سازمان فرق خواهند داشت چرا که ساختار هواشناسی استان با ساختار سازمان هواشناسی کشور کاملاً متفاوت است ولی جهت گیری کلی یکی می باشد.

- شرح مختصری از پیش نویس طرح راهبردی اداره کل هواشناسی استان قزوین

در این پیش نویس پس از مقدمه ای کوتاه ، ظرفیت و امکانات موجود هواشناسی نام برده شده است سپس تعاریفی از راهبرد و طرح راهبردی ارائه گردیده و به فرصت ها و تهدیدها- نقاط ضعف و نقاط قوت هواشناسی استان اشاره شده است. و با توجه به ماهیت شکل گیری و رسالت اداره کل و مرکز تحقیقات هواشناسی کاربردی چشم انداز به شرح زیر تعریف شده است :

 

 

هواشناسی استان همواره آرزو داشته است که در موضوعات متفاوت شهروندان محترم را  مانند موضوعات اجتماعی ، اقتصادی، زیست محیطی و حتی زندگانی آنها نقش مهم و حیاتی خود را ایفا کند. به همین علت دائماً در راستای رسیدن به این آرزوها تلاش کرده و می کند، رسیدن به این آرزوها کار ساده ای نیست و در بعضی موارد عواملی وجود داشته و دارند که خارج از کنترل اداره کل بوده و مانع از دست یابی به آنها می گردند. در هر حال تکلیف بر این است که انشاءا... هواشناسی استان به آن آرزوها برسد.

 

در زیر پنج آرزوی هواشناسی استان به گونه ای تعریف شده اند که تقریباً در برگیرنده تمامی آرزوهای آن است:

برای رسیدن به آرزوهای هواشناسی استان سه هدف عمده بنام اهداف عالی تعریف گردیده که در صورت رسیدن به آنها جایگاه هواشناسی استان به درجه تعالی خواهد رسید که می تواندآرزوهای خود را عملی نماید این اهداف عبارتنداز :  

 

راهبردها راه و روش رسیدن به اهداف عالی را مشخص می کنند با این نگرش برای رسیدن به اهداف عالی پنج راهبرد تعریف شده است به شرح زیر :

موفقیت یک طرح راهبردی بسته به آن است که در عمل چگونه پیاده شود برای اجرای صحیح یک طرح راهبردی نیاز به برنامه و بودجه ای مطالعه شده است که فعالیت هایی را که برای رسیدن به اهداف عالی ضروری هستند پشتیبانی کند. همچنین برای پایش و ارزیابی عملکرد اداره کل در رابطه با برنامه و بودجه یاد شده نیاز است که مؤلفه هایی تعریف شوند تا براساس آنها این پایش و ارزیابی صورت پذیرد.

نتایج مورد انتظار ، از جمله این مؤلفه ها است که در پایان دوره طرح راهبردی انتظار می رود در هریک از راهبردها به آنها رسید. طرح های عملیاتی باید حتماً به یکی از راهبردها متصل باشند- بندهای اتصال، همین نتایج مورد انتظار هستند که برای هر راهبرد جداگانه تعریف می شوند. اما برای پایش و ارزیابی طرح های عملیاتی نیاز به مؤلفه های دیگری است که یکی نشانگر های کلیدی عملکرد و دیگری اهداف کلیدی عملکرد نامیده می شوند. نشانگرهای کلیدی عملکرد در واقع مانند کیلومترنما در یک خودرو که مسافت طی شده را مشخص می کند، به صورت عددی تغییرات بوجود آمده ناشی از پروژه را نشان می دهد. اهداف کلیدی عملکرد که شاخص دیگری برای نظارت بر پروژه عملیاتی است عبارت است از اهداف خاص و در دسترسی است که یک پروژه بطور مشخص به دنبال آنهاست. در جدول شماره (۱) نتایج مورد انتظار هر یک از راهبردها فهرست   شده اند.

ردیف	عنوان نتیجه مورد انتظار	شماره و عنوان راهبرد
۱	افزایش توان علمی و فنی کارشناسان اداره کل	۱- ظرفیت سازی
۲	افزایش آگاهی و دانش کاربران در رابطه با چگونگی کاربست بهینه داده ها و محصولات هواشناسی	۱- ظرفیت سازی
۳	افزایش نقش هواشناسی در تصمیم گیریهای مسئولین استان	۱- ظرفیت سازی
۴	افزایش توان علمی و فنی هواشناسی در بین دانشگاههای استان	۱- ظرفیت سازی
۵	ارتقاء توانایی اداره کل درتهیه پیش بینی و هشدارهای صحیح تر و بهنگام تر و معتبرتر	۲-تحقیق علمی و توسعه فنی
۶	افزایش توان اداره کل در تهیه پیش آگاهیهای اقلیمی	۲-تحقیق علمی و توسعه فنی
۷	افزایش توان دیده بانی اداره کل درتولید داده های دقیق تر و بیش تر	۲-تحقیق علمی و توسعه فنی
۸	ارتقاء توان پردازشی مرکز تحقیقات هواشناسی کاربردی	۲-تحقیق علمی و توسعه فنی
۹	افزایش توان مخابراتی	۲-تحقیق علمی و توسعه فنی
۱۰	ارتقاء کمی و کیفی شیوه های اطلاعات رسانی	۳-خدمات رسانی
۱۱	تلاش در ایجاد سامانه های هشدار سریع	۳-خدمات رسانی
۱۲	افزایش ارتباط مستقیم با کاربران	۳-خدمات رسانی
۱۳	ارتقاء بانک اطلاعاتی	۳-خدمات رسانی
۱۴	کاربست داده ها و محصولات آب و هوایی اقلیمی، آبی و محیطی در جهت تصمیم سازی برای مسئولین با مشارکت سایر سازمان ها مانند مدیریت آب – جهادکشاورزی- کنترل آلودگی هوا	۴-مشارکت
۱۵	تلاش در از بین بردن کارهای موازی کاری بصورت تجمع ایستگاههای وزارت نیرو هواشناسی (یا حذف ایستگاهها اضافی)	۴-مشارکت
۱۶	افزایش کارایی بخش های اداری	۵-کارایی خدمات پشتیبانی
۱۷	اصلاح ساختار متناسب با وظایف و تعهدات هواشناسی	۵-کارایی خدمات پشتیبانی

 

ردیف	نام طرح	نتایج مورد انتظار	شماره راهبرد	نشانگرهای کلیدی عملکرد	اهداف کلیدی عملکرد
۱	تولید اطلاعات هواشناسی	افزایش توان دیده بانی هواشناسی استان در تولید داده های دقیق تر و بیشتر	۲- تحقیق علمی و توسعه فنی	تولید ۱۷ هزار رکورد اطلاعات هواشناسی یا تولید ۴۶۲ هزار داده هواشناسی	استمرار فعالیت های هواشناسی بر اساس ماهیت وجودی آن
۲	توسعه زیر بناهای هواشناسی	افزایش توان دیده بانی هواشناسی استان در تولید داده های دقیق تر و بیشتر	۲- تحقیق علمی و توسعه فنی	نگهداری ۱۵۳۰ مترمربع (اعیان) و ۲۹۴۸۰ مترمربع (عرصه ) زمینهای هواشناسی	تکمیل شبکه     دیده بانی هواشناسی در سطح استان
۳	ارائه متار و SPC جهت سلامت پروازهای ناوبری هوایی فرودگاه ویژه قزوین	افزایش توان دیده بانی هواشناسی استان در تولید داده های دقیق تر و بیشتر	۳-خدمات رسانی	تولید ۵ هزار رکورد اطلاعات هواشناسی	استمرار فعالیت های خدمات رسانی هواشناسی بر اساس ماهیت وجودی آن
۴	راهبری، هدایت، کنترل و نگهداری شبکه ایستگاههای استان قزوین	افزایش توان دیده بانی هواشناسی استان در تولید داده های دقیق تر و بیشتر	۲- تحقیق علمی و توسعه فنی	نگهداری ۴۶ ایستگاه هواشناسی در سطح استان قزوین	انجام فعالیت های هواشناسی بر اساس ماهیت وجودی آن
۵	صدور پیش بینی های روزانه	افزایش درصد صحت پیش بینی های صادره	۳-خدمات رسانی	تولید ۵۲ نوبت پیش بینی در استان	استمرار فعالیت های خدمات رسانی هواشناسی
۶	صدور پیش آگاهیها و توصیه های هواشناسی کشاورزی	افزایش درصد صحت توصیه های کشاورزی	۳-خدمات رسانی	تولید ۲۶ نوبت پیش بینی در استان	استمرار فعالیت های خدمات رسانی هواشناسی
۷	اتصال به شبکه جهانی و مخابره بموقع اطلاعات هواشناسی	افزایش سرعت و کیفیت دریافت و ارسال اطلاعات هواشناسی	۲- تحقیق علمی و توسعه فنی	اتصال ۶۰% ایستگاهها به شبکه جهانی	تکمیل سامانه های مخابراتی و اطلاع رسانی
۸	اطلاع رسانی به موقع	ارتقاء کمی و کیفی شیوه های اطلاع رسانی	۳-خدمات رسانی	تولید ۴۱۶ نوبت انواع اطلاعیه ها و   هشدارهای هواشناسی	استمرار فعالیت های خدمات رسانی هواشناسی
۹	تجزیه و تحلیل و کنترل کیفی داده ها و ایجاد بانک اطلاعاتی	ارتقاء سیستم بانک اطلاعاتی استان قزوین (از نظر آمار و اطلاعات هواشناسی )	۳-خدمات رسانی	ذخیره ۴۶۱۷۹۵ داده در بانک اطلاعاتی استان	تکمیل بانک اطلاعاتی هواشناسی استان
۱۰	تهیه گزارش ماهانه فصلی و بروشور	افزایش توان علمی و فنی کارشناسان اداره کل	۲- تحقیق علمی و توسعه فنی	تولید ۶۰ ، مورد انواع گزارشات هواشناسی	انجام تحقیقات مستمر در هواشناسی استان
۱۱	ارتقاء سیستمهای مخابراتی و اطلاع رسانی	افزایش توان خدمت رسانی هواشناسی	۳-خدمات رسانی	نگهداری ۸ سیستم مخابراتی و اطلاع رسانی	تکمیل سامانه های مخابراتی و اطلاع رسانی
۱۲	استفاده از نرم افزارهای تخصصی هواشناسی –اقلیمی- آماری	افزایش توان خدمت رسانی هواشناسی	۵-کارآیی و اثر بخشی خدمات پشتیبانی	نگهداری ۱۲ نمونه نرم افزار	تکمیل بانک نرم افزاری هواشناسی
۱۳	استفاده از نیروهای متخصص	بالا بردن توان علمی پرسنل هواشناسی استان	۵-کارآیی و اثر بخشی خدمات پشتیبانی	-	تکمیل نیروهای متخصص استان
۱۴	همکاری و تعامل با دانشگاهها و دستگاههای اجرایی استان قزوین	بالا بردن توان علمی پرسنل هواشناسی استان	۴- مشارکت	ارتباط با دانشگاهها و دستگاههای اجرایی	ایجاد ارتباط مستمر با دانشگاهها و سایر دستگاههای اجرایی

 

 

ردیف	نام طرح	نتایج مورد انتظار	شماره راهبرد	نشانگرهای کلیدی عملکرد	اهداف کلیدی عملکرد
۱	تولید اطلاعات هواشناسی	افزایش توان دیده بانی هواشناسی استان در تولید داده های دقیق تر و بیشتر	۲- تحقیق علمی و توسعه فنی	تولید ۲۴ هزار رکورد اطلاعات هواشناسی یا تولید ۶۴۷ هزار داده هواشناسی	انجام و استمرار فعالیت های هواشناسی بر اساس ماهیت وجودی آن
۲	توسعه زیر بناهای هواشناسی	افزایش توان دیده بانی هواشناسی استان در تولید داده های دقیق تر و بیشتر	۲- تحقیق علمی و توسعه فنی	افزایش زمینهای هواشناسی به 3110 متر مربع ( اعیان ) و ۵۰۳۳۵ مترمربع (عرصه)	تکمیل شبکه     دیده بانی هواشناسی در سطح استان
۳	ارائه متار و SPC جهت سلامت پروازهای ناوبری هوایی فرودگاه ویژه قزوین	افزایش توان دیده بانی هواشناسی استان در تولید داده های دقیق تر و بیشتر	۳-خدمات رسانی	تولید ۵ هزار رکورد اطلاعات هواشناسی	استمرار فعالیت های خدمات رسانی بر اساس ماهیت وجودی آن
۴	راهبری، هدایت، کنترل و نگهداری شبکه ایستگاههای استان قزوین	افزایش توان دیده بانی هواشناسی استان در تولید داده های دقیق تر و بیشتر	۲- تحقیق علمی و توسعه فنی	افزایش ایستگاه هواشناسی در سطح استان قزوین از ۴۶ ایستگاه به ۴۹ ایستگاه	انجام فعالیت های هواشناسی بر اساس ماهیت وجودی آن
۵	صدور پیش بینی های روزانه	افزایش درصد صحت پیش بینی های صادره	۳-خدمات رسانی	تولید ۱۵۶ نوبت پیش بینی در استان	استمرار فعالیت های خدمات رسانی هواشناسی
۶	صدور پیش آگاهیها و توصیه های هواشناسی کشاورزی	افزایش درصد صحت توصیه های کشاورزی	۳-خدمات رسانی	تولید ۵۲ نوبت پیش بینی در استان	استمرار فعالیت های خدمات رسانی هواشناسی
۷	اتصال به شبکه جهانی و مخابره بموقع اطلاعات هواشناسی	افزایش سرعت و کیفیت دریافت و ارسال اطلاعات هواشناسی	۲- تحقیق علمی و توسعه فنی	اتصال ۷۰% ایستگاهها به شبکه جهانی	تکمیل سامانه های مخابراتی و اطلاع رسانی
۸	اطلاع رسانی به موقع	ارتقاء کمی و کیفی شیوه های اطلاع رسانی	۳-خدمات رسانی	تولید ۱۵۶۰ نوبت انواع اطلاعیه ها و هشدارهای هواشناسی	استمرار فعالیت های خدمات رسانی هواشناسی
ردیف	نام طرح	نتایج مورد انتظار	شماره راهبرد	نشانگرهای کلیدی عملکرد	اهداف کلیدی عملکرد
۹	تجزیه و تحلیل و کنترل کیفی داده ها و ایجاد بانک اطلاعاتی	ارتقاء سیستم بانک اطلاعاتی استان قزوین (از نظر آمار و اطلاعات هواشناسی )	۳-خدمات رسانی	ذخیره ۶۴۷۱۴۵ داده در بانک اطلاعاتی استان	تکمیل بانک اطلاعاتی هواشناسی استان
۱۰	تهیه گزارش ماهانه فصلی و بروشور	افزایش توان علمی و فنی کارشناسان اداره کل	۲- تحقیق علمی و توسعه فنی	تولید ۶۲ مورد، انواع گزارشات هواشناسی	انجام تحقیقات مستمر در هواشناسی استان
۱۱	تهیه مقاله برای ارائه به سمینارها	افزایش توان علمی و فنی کارشناسان اداره کل	۱- ظرفیت سازی	تولید ۴ مقاله در هواشناسی استان قزوین	انجام مستمر مطالعه و تحقیق در خصوص موضوعات مختلف مربوط به هواشناسی
۱۲	ارائه آموزش (بهبود مدیریت-شغلی تخصصی- عمومی )	افزایش توان علمی و فنی کارشناسان اداره کل	۱- ظرفیت سازی	برگزاری ۱۲۰۰ نفر ساعت آموزش	انجام مستمر مطالعه و تحقیق در خصوص موضوعات مختلف مربوط به هواشناسی
۱۳	انجام پژوهشهای کاربردی الف- پهنه بندی اقلیمی استان به روش GIS	افزایش توان علمی و فنی کارشناسان اداره کل	۲- تحقیق علمی و توسعه فنی	تولید 1 طرح تحقیقاتی در هواشناسی استان قزوین	انجام تحقیقات مستمر در هواشناسی استان
۱۴	ارتقاء سیستمهای مخابراتی و اطلاع رسانی	افزایش توان خدمت رسانی هواشناسی	۳-خدمات رسانی	افزایش سیستم مخابراتی و اطلاع رسانی از ۸ سامانه به ۱۰ سامانه	تکمیل سامانه های مخابراتی و اطلاع رسانی
۱۵	استفاده از نرم افزارهای تخصصی هواشناسی –اقلیمی- آماری	افزایش توان خدمت رسانی هواشناسی	۵-کارآیی و اثر بخشی خدمات پشتیبانی	افزایش نرم افزار از ۱۲ نوع به ۱۵ نوع	تکمیل بانک نرم افزاری هواشناسی
۱۶	استفاده از نیروهای متخصص	بالا بردن توان علمی پرسنل هواشناسی استان	۵-کارآیی و اثر بخشی خدمات پشتیبانی	افزایش نیروهای متخصص به تعداد ۴ نفر	تکمیل نیروهای متخصص استان
۱۷	همکاری و تعامل با دانشگاهها و دستگاههای اجرایی استان قزوین	بالا بردن توان علمی پرسنل هواشناسی استان	۴- مشارکت	ارتباط با دانشگاهها و دستگاههای اجرایی	ایجاد ارتباط مستمر با دانشگاهها و سایر دستگاههای اجرایی

ردیف	نام طرح	نتایج مورد انتظار	شماره راهبرد	نشانگرهای کلیدی عملکرد	اهداف کلیدی عملکرد
۱	تکمیل و عملیاتی نمودن ایستگاههای هواشناسی شهرستانهای کوهین، رازمیان، آبیک، البرز و سیاهپوش	افزایش توان دیده بانی هواشناسی استان در تولید داده های دقیق تر و بیشتر	۲- تحقیق علمی و توسعه فنی	تولید ۶۱۳۲۰۰ داده جوی در سطح استان ( در هر سال )	تکمیل شبکه     دیده بانی سطح زمین در استان
۲	خودکار نمودن ایستگاههای باران سنجی در سطح استان	افزایش توان دیده بانی هواشناسی استان در تولید داده های دقیق تر و بیشتر	۲- تحقیق علمی و توسعه فنی	تولید داده های پیوسته و بهنگام بارندگی در ۲۰ نقطه استان	تکمیل شبکه     باران نگاری در سطح استان
۳	تجهیز هواشناسی به سیستم VSAT	افزایش توان مخابراتی	۲-تحقیق علمی و توسعه فنی	افزایش ۳ سامانه به سامانه های مخابراتی استان	تکمیل شبکه های مخابراتی هواشناسی استان
۴	ایجاد پایگاه اطلاعاتی                ( وب سایت هواشناسی )	ارتقاء کمی و کیفی       شیوه های اطلاع رسانی	۳-خدمات رسانی	افزایش یک سامانه به سامانه های اطلاع رسانی استان	تکمیل سامانه های اطلاع رسانی هواشناسی استان
۵	ارتقاء سیستم هواگویا و برقراری سیستم پیام کوتاه	ارتقاء کمی و کیفی       شیوه های اطلاع رسانی	۳-خدمات رسانی	افزایش ۲ سامانه به سامانه های اطلاع رسانی استان	تکمیل سامانه های اطلاع رسانی هواشناسی استان
۶	اجرای طرحهای تحقیقاتی الف- شناسایی مناطق بادخیز استان قزوین در جهت بهره برداری از انرژی باد ب-طرح بررسی وقوع یخبندان های زود رس پائیزه و دیررس بهاره همچنین طول فصل یخبندان در دشت قزوین ج-طرح پهنه بندی خشکسالی استان قزوین با بهره گیری از GIS	ارتقاء توانایی اداره کل در تهیه پیش بینی و هشدارهای صحیح و بهنگام و معتبر	۲-تحقیق علمی و توسعه فنی	تولید سه طرح تحقیقاتی در هواشناسی استان	انجام تحقیقات مستمر در هواشناسی استان
۷	انجام دوره های آموزشی الف-ICDL ب-GIS ج- زبان د- آموزش آمار از طریق کامپیوتر( نرم افزار SPSS )	افزایش توان علمی و فنی کارشناسان اداره کل	۱-ظرفیت سازی	آموزش ۳۰ نفر از پرسنل اداره کل	آموزش مستمر کارکنان هواشناسی است
۸	اصلاح روشها و فرآیند انجام کار در هواشناسی	افزایش کارهایی در بخش اداری	۵-کارایی و اثر بخشی خدمات پشتیبانی	تهیه فرآیند انجام کارها در ۷ اداره مستقر در مرکز تحقیقات	مدیریت منابع مالی و کاغذ بازی
۹	ایجاد ارتباط با دانشگاههای استان و دیگر سازمانها	کاربست داده ها و محصولات آب و هوایی در جهت تصمیم سازی برای مسئولین با مشارکت سایر سازمانها	4- مشارکت	ارتباط با دانشگاهها و سازمانهای دیگر استان	ایجاد ارتباط مستمر با دانشگاهها و سازمانهای دیگر استان